Çocuklar salgının gizli mağdurları

..

UNICEF: Çocukların COVID-19 salgınının gizli mağdurları olmasına izin vermeyelim

UNICEF Genel Direktörü Henrietta Fore'un açıklaması

NEW YORK, 9 Nisan 2020 - “Şu an, tüm dünya, ortak ve görünmez bir düşmana karşı birlikte savaşıyor. COVID-19’u nasıl önleyeceğimize veya tedavi edeceğimize odaklanırken salgın sonrasında bizi tehdit edebilecek ciddi sonuçları ve salgının gizli etkilerini henüz düşünmüyoruz. Bu durumun değişmesi gerekiyor.

“Çocuklar ve gençler; COVID-19 tehlikesiyle karşı karşıya olmalarının yanı sıra, aynı zamanda salgından en çok etkilenen mağdurlar arasında yer alıyor. Salgının çocuklar üzerindeki etkilerine müdahale etmek için derhal harekete geçmediğimiz takdirde, COVID-19'un uzun vadeli etkileri, ortak geleceğimiz üzerinde kalıcı bir hasar bırakabilir.

“Araştırmalarımıza göre, dünya çapında 18 yaşından küçük çocukların ve gençlerin yüzde 99'u (2,34 milyar çocuk) salgın nedeniyle hareketlerin bir şekilde kısıtlandığı 186 ülkeden birinde yaşıyor. Tüm çocukların yüzde altmışı, sokağa çıkma yasağının tamamen (%7) veya kısmen (%53) uygulandığı 82 ülkeden birinde bulunuyor. Bu oran, 1,4 milyar gence karşılık geliyor. 

“Herhangi bir kriz döneminde, gençlerin ve kırılgan grupların orantısız bir şekilde etkilendiğini biliyoruz. Bu salgın da diğer kriz dönemlerinden farklı değil. Çocukların acı çekmesini önlemek, hayatlarını kurtarmak ve her çocuğun sağlığını korumak bizim sorumluluğumuz. Bunun yanı sıra, hasarın kalıcı olmasını önlemeye yönelik tedbirler almak ve oluşabilecek dolaylı zararları asgari düzeye indirmek amacıyla, COVID-19 ile ilgili kontrol önlemlerinin mevcut olan en iyi bulgulara ve risk değerlendirmelerine dayanmasını da sağlamalıyız. 

© UNICEF/UNI316642/Mohamed

“Küresel durgunluk dönemlerinde, geleceğe yapılan yatırımları öncelikler listesinden çıkartma eğilimi gözlemlenebiliyor. Salgının etkilerinin kalıcı olmasını engellemek için, öncelikle bu tür eğilimlere direnç göstermek gerekiyor. Eğitim, çocuk koruma, sağlık, beslenme, su ve sanitasyon alanlarına yapılan yatırımların arttırılması, bu krizin yol açtığı hasarı azaltmamıza ve gelecekteki krizlerden kaçınmamıza yardımcı olacaktır. Dünya tekrar eski haline döndüğünde, en zayıf durumdaki sağlık sistemlerinin dayanıklılığı, gelecekteki tehditlere karşı ne kadar güçlü olduğumuzun göstergesi olacaktır.

“Dünyadaki ülkeler ve topluluklar, bu krize müdahale etmek için hep birlikte çalışmalıdır. Son iki ayda acı verici bir şekilde deneyimlediğimiz gibi, koronavirüs, bir aşı bulunana kadar, her yerde herkes için tehdit oluşturmaya devam edecek. Dünyanın her ülkesinde küresel kalkınma önceliklerini hayata geçirmek, sağlık sistemlerini ve çocuk odaklı diğer sosyal hizmetleri güçlendirmek için şimdi harekete geçmeliyiz.

“Bu hafta UNICEF, kırılgan durumdaki çocukları, salgının zararlı etkilerinden korumak için küresel bir eylem planı başlatıyor. Bu plan, altı temel ilkeye dayanıyor: 1) Çocukların sağlığı korunmalıdır; 2) Kırılgan durumdaki çocukların su, sanitasyon ve hijyen olanaklarına erişebilmesi sağlanmalıdır; 3) Çocukların öğrenmeye devam etmesi sağlanmalıdır; 4) Aileler, çocuklarının ihtiyaçlarını karşılamaları ve onlara bakabilmeleri için desteklenmelidir; 5) Çocuklar; şiddet, sömürü ve istismardan korunmalıdır; 6) Mülteci çocuklar, göçmen çocuklar ve çatışmadan etkilenen çocuklar korunmalıdır. 

Acilen eyleme geçilmediği takdirde, bu sağlık krizi, çocuk haklarını ihlal eden en büyük krize dönüşebilir. Sadece hep birlikte çalıştığımız takdirde milyonlarca kız ve erkek çocuğunun öğrenmeye devam etmesini, sağlıklı ve güvende olmasını sağlayabiliriz.

Sağlık alanında, COVID-19 salgını, düşük ve orta gelirli ülkelerdeki zayıf sağlık sistemlerini daha da zorlayabilir ve son on yirmi yılda çocukların hayatta kalması, sağlığı, beslenmesi ve gelişimi alanlarında elde edilen kazanımların çoğunu baltalayabilir. Bununla birlikte, çok sayıda ülkede, ulusal sağlık sistemleri hâlihazırda güçlükler yaşamaktadır. COVID-19 krizinden önce, dünya genelinde zatürree belirtileri gösteren çocukların yüzde 32'si herhangi bir sağlık kuruluşuna götürülmüyordu. COVID-19 salgını, tüm gücüyle bastırdığında ne olacak? Şu an aşılama hizmetlerinde de aksaklıklar yaşandığını görüyoruz. Bu aksamalar nedeniyle, hâlihazırda aşısı bulunan çocuk felci, kızamık ve kolera gibi hastalıklar da salgına dönüşebilir. Zaten büyük bir yük altında olan ulusal sağlık sistemleri bütünüyle çöktüğü takdirde, koronavirüsle ilgili olmayan nedenlerden dolayı daha çok sayıda yenidoğan, çocuk, genç ve hamile kadın hayatını kaybedebilir. Benzer şekilde, yetersiz beslenen çocukların erken tespitine ve tedavisine yönelik toplum temelli programların yanı sıra, çok sayıda beslenme programı da aksıyor veya durduruluyor, Dünyanın her ülkesinde sağlık ve gıda sistemlerini korumak ve güçlendirmek için şimdi harekete geçmemiz gerekiyor. 

“Benzer şekilde, uygun el yıkama ve hijyen uygulamalarına özen göstererek kendimizi ve diğer insanları korumak artık hiç olmadığı kadar önemli. Öte yandan, dünyada çok sayıda çocuk temel su, sanitasyon ve hijyen olanaklarına erişemiyor. Dünya nüfusunun yüzde 40'ı, diğer bir deyişle 3 milyar insan, evde su ve sabun bulunan basit bir lavabodan dahi yoksun durumda ve bu sayı, az gelişmiş ülke nüfuslarının neredeyse dörtte üçünü oluşturuyor. Her hanenin, okulun ve sağlık tesisinin hijyenik ve sağlıklı bir ortam için gereken araçlara sahip olmasının sağlanması gerekiyor.

Eğitim alanında, dünyadaki çocukların, tüm bir kuşağın eğitimi kesintiye uğradı. Dünya genelinde ülke çapında kapatılan okullar nedeniyle, 1,57 milyardan fazla öğrencinin (öğrencilerin yüzde 91'inin) eğitimi aksadı. Geçmişte uygulanan sokağa çıkma yasaklarından elde edilen bulgular; okula giden çocuklar arasında, özellikle uzun süre okula gitmeyen kız çocuklarının, sınıflar yeniden açıldığında okula geri dönme olasılıklarının daha düşük olduğunu gösteriyor. Okulların kapatılması, aynı zamanda okul temelli beslenme programlarına erişimi durdurarak yetersiz beslenme oranlarını da yükseltiyor. Bu durum, ileride tüm öğrencilerin eğitim ve öğrenim potansiyeline zarar verme ihtimali taşıyor. Dolayısıyla eğitimle ilgili çalışmalarımızı ve yatırımlarımızı acilen iki katına çıkarmamız gerekiyor.

COVID-19’un sosyo-ekonomik etkileri en çok, dünyanın en zor durumdaki çocukları tarafından hissedilecektir. Bu çocukların birçoğu halihazırda yoksulluk içinde yaşıyor ve COVID-19 kapsamında alınan tedbirler onları daha güç durumda bırakıyor. Milyonlarca ebeveynin geçim ve gelir kaynaklarını sürdürmekte zorluk çektiği bu dönemde, hükümetlerin sosyal koruma tedbirlerini genişletmesi gerekiyor. Bu tedbirlerden bazılar şunlar olabilir: Sosyal güvenlik programları ve nakit transferleri sağlamak, iş süreçlerinin devamlılığını sağlamak, çalışan ebeveynleri desteklemek için işverenlerle işbirliği yapmak ve ailelerin hayat kurtaran sağlık, beslenme ve eğitim gibi hizmetlere erişimini sağlayan politikaları önceliklendirmek. 

“Sağlık alanında daha önce görülen acil durumlardan da biliyoruz ki, okulların kapandığı, sosyal hizmetlerin kesintiye uğradığı ve hareketin kısıtlandığı durumlarda çocuklar daha fazla sömürü, şiddet ve istismar riskiyle karşı karşıya kalıyor. Örneğin 2014 yılından 2016 yılına kadar Batı Afrika’daki Ebola salgını sırasında okulların kapanmasının çocuk işçiliği, ihmal, cinsel istismar ve genç yaşta hamileliklerde büyük artışlara neden olduğu biliniyor. Çocukların karşılaştıkları en yaygın şiddet biçimleri evlerde meydana gelmektedir. Ülkelerin çoğunda çocukların üçte ikisinden fazlası bakım verenleri tarafından şiddet içeren disiplin yöntemlerine maruz kalmaktadır. Peki bu çocuklar evlerinden çıkamadıklarında, öğretmenlerinden, arkadaşlarından veya koruma hizmetlerinden uzak kaldıklarında ne oluyor? Ayrıca milyonlarca çocuk dış dünyaya erişmenin bir yolu olarak dijital teknolojileri kullanmaya başladığında onları çevrimiçi ortamlardaki riskler ve bunun olası zararlı sonuçlarından nasıl koruyabiliriz? Kadınların maruz kaldığı şiddeti ortadan kaldırmak için başlatılan hareketi örnek alarak çocuklara karşı şiddet ve istismarı ortadan kaldıracak bir toplumsal harekete ihtiyaç duyulmaktadır. Bu ne kadar erken başlatılırsa, dünyamız o kadar iyi bir yer olacaktır.”

“Halihazırda insani kriz ortamlarında yaşamakta olan çocuklar COVID-19 müdahalesi sırasında da unutulmamalıdır. 2020 yılı her zaman olduğundan daha fazla kişinin insani yardıma ihtiyaç duyduğu bir yıl oluyor. Krizlerden etkilenen ülkelerdeki çocukların ihtiyaçları devam edecek ve bu salgının sonuçları ile daha da artarak çocukları çifte risk altına sokacaktır. Genel Sekreter, COVID-19 için Küresel İnsani Yardım Planını başlatmıştır. Ailelerinden ve evlerinden ayrı düşmüş olanlar da dâhil olmak üzere en kırılgan durumdaki çocukları desteklemek ve onların haklarını güvence altına alarak virüsün yayılmasına karşı onları korumak küresel toplumun sorumluluğudur.” 

“Son olarak bu kriz esnasında çocukları savunmak; onlar için ilaçlar, aşılar, temizlik ve eğitim malzemeleri gibi hayat kurtaran araçların mevcut ve erişilebilir olmasını sağlamak anlamına gelmektedir. Yaşanmakta olan COVID-19 salgını küresel imalatçılar üzerinde üretim ve lojistik baskısı yaratmaktadır. Buna karşılık bizler de zaruri malzemelerin üretim ve dağıtımı konusunda iş dünyasıyla, adil dağıtımı gözetmek koşuluyla  işbirliği yapmaktayız. Özellikle sağlık sistemleri baskı altında olan ülkeleri COVID-19’la mücadelede gerekli malzemelere eşit erişime sahip olabilme noktasında desteklemek istiyoruz. Seyahat kısıtlamaları, ihracat yasakları ve üretim kapasitesi üzerindeki mevcut baskılar bizi sağlık, eğitim, su ve sanitasyon programlarımızı desteklemek için gerekli malzemeleri tedarik edip ulaştırmaktan ve insani yardım müdahalelerimizi desteklemekten alıkoymamalıdır.”

“Sokağa çıkma yasaklarının konduğu bu dönemde bizler kendimizin ve sevdiklerimizin sağlığını korumaya odaklanmışken, bu salgının gizli mağdurları olma riski altındaki milyonlarca çocuğu unutmamalıyız. Bu çocukların dünyasının yarın neye benzeyeceği ve geleceklerinin nasıl olacağı bugün bizim sorumluluğumuzdadır.”

 

###

Eylem Planı İçerisindki Konular ve Sözcüler:

Genel olarak koronavirüs için: Dr. Carlos Navarro Colorado, Baş Danışman, Halk Sağlığı Acil Durumları

İletişim: Christopher Tidey, Tel: +1 917 340 3017, ctidey@unicef.org

 

İnsani yardım müdahalelerinin koordinasyonu için: Manuel Fontaine, Direktör, Acil Durum Programları

İletişim: Christopher Tidey, Tel: +1 917 340 3017, ctidey@unicef.org

 

Sağlık için: Dr. Stefan Swartling Peterson, Direktör Yardımcısı, Sağlık

İletişim: Sabrina Sidhu, Tel: +1 917 476 1537, ssidhu@unicef.org

 

Eğitim için: Robert Jenkins, Direktör Yardımcısı, Eğitim

İletişim: Georgina Thompson, Tel: +1 917 238 1559, gthompson@unicef.org

 

Sömürü, şiddet ve istismar için: Cornelius Williams, Direktör Yardımcısı, Çocuk Koruma

İletişim: Helen Wylie, Tel: +1 917 244 2215, hwylie@unicef.or

 

Su, sanitasyon ve hijyen (WASH) için: Kelly Ann Naylor, Direktör Yardımcısı, WASH

İletişim: Kurtis Cooper, Tel: +1 917 476 1435, kacooper@unicef.org

 

Sosyal politikalar için: David Stewart, Sosyal İçerme ve Politika Birimi Şefi

İletişim: Georgina Thompson, Tel: +1 917 238 1559, gthompson@unicef.org

 

Erken çocukluk dönemi gelişimi ve aile dostu politikalar için: Dr. Pia Rebello Britto, Erken Çocukluk Dönemi Gelişimi Birimi Şefi

İletişim: Georgina Thompson, Tel: +1 917 238 1559, gthompson@unicef.org

 

heart Çocuklar için hayati değerdeki bağışçılarımıza ulaştığımız saha çalışmalarımızı bu olağanüstü dönemde ne yazık ki Türkiye dahil 46 ülkede durdurmak zorunda kaldık. Çocuklara sağlık, temiz su, beslenme, eğitim ve koruma sağlamaya yönelik hayat kurtarıcı çabalarımız hiç bu kadar kritik bir önem taşımamıştı. Desteğinize her zamankinden çok ihtiyacımız var. Koronavirüsü salgınına karşı birlikte savaşalım. Tek seferlik bağış yap.