20 Kasım Dünya Çocuk Günü: Benim Günüm Benim Hakkım

Aydınlık günler bir çocuğun gülüşünde saklı. Maalesef dünyanın pek çok yerinde milyonlarca çocuk barınma eğitim, sağlıklı beslenme ve güvende hissetme gibi en temel haklarına ulaşamadan büyüyor. 

 

20 Kasım Dünya Çocuk Günü tüm çocukların temel hak ve özgürlüklerini hatırlamamız ve onların sesine kulak vermemiz için önemli bir fırsat. Dünya Çocuk Günü çocukların sesini duymak, haklarını korumak ve onların hem bugününü hem yarınını güzelleştirmek için bir çağrı!

 

Dünya Çocuk Günü: Tarihçesi ve Önemi

Her yıl 20 Kasım’da kutlanan Dünya Çocuk Günü, çocuk haklarının tanınması açısından önemli bir adımın da başlangıç tarihi. 20 Kasım 1989’da Birleşmiş Milletler Çocuk Haklarına Dair Sözleşme kabul edildi. Sözleşmede çocukların kim olduğu, hakları ve devletlerin bu konudaki sorumlulukları tanımlandı. 

 

O günden bu zamana her yıl savunmasız, temel haklarından yoksun, köklerinden koparılmış ve korunmaya muhtaç milyonlarca çocuğun durumu hakkında farkındalık yaratmak üzere Dünya Çocuk Günü kutlanır. Kutlamaların temel amacıysa çocukların temel haklarını hatırlatmak ve bu hakların korunması için dünyanın her yerinde farkındalık oluşturmaktır. 

 

UNICEF bu amaçla dünyanın farklı noktalarında dikkat çeken etkinliklerle ve aktivitelerle çocukların seslerini yükseltmeye odaklanıyor.

 

Çocuklar Sadece Geleceğimiz Değil, Bugünümüzdür

Çocukları yalnızca yarının yetişkinleri olarak görmek onlardan yeterince ilham alabilmemize engel olur. Her birey gibi çocuklar da kendi duygu, düşünce ve haklarıyla bugünün dünyasında var olurlar. Düşünce, fikir ve eleştirileriyle hem bugünü hem geleceğimizi biçimlendirirler. Onlardan alınan fikir ve ilhamla tüm çocukların eşit hak ve özgürlüklere sahip olduğu bir dünyaya bir adım daha yaklaşabiliriz.

 

Dünya Çocuk Günü de çocukların sesinin yükselmesi, duyulması ve çocuklarla ilgili önemli konulara odaklanılması için tüm dünya çocuklarına alan açar. Bu alanı çocukların kendi hayatlarına ilişkin söz söyleme hakkını simgeleyen “Benim Günüm, Benim Hakkım” mottosunu benimseyerek ve uygulayarak daha anlamlı kılabiliriz.

 

Bir Çocuk, Bir Dünya: Çocuğu Dinlemenin Önemi

Çocuğun dünyaya bakışı, yetişkinin bakışından çok daha zengin, yapıcı ve yol gösterici olabilir. Çocuğun hayal dünyası ve merakı, yetişkinin dünyasını yeniden şekillendirmeye ilham sağlayabilir. Dünyamızda gerçek bir dönüşüm yaratmak istiyorsak yetişkinlerin düşünceleri kadar çocukların seslerine de kulak vermeliyiz.

 

Çocuğun ne düşündüğünün önemsenmesi, çocukla yetişkin arasında bir alışveriş kurulmasına ve çocuğun içinde bulunduğu dünyaya daha duyarlı bakmasına yardımcı olur. Bu anlayış çocuğun öz güvenini destekleyeceği gibi dünyaya bakışını ve hayata katılımını da kökten değiştirebilir.

 

UNICEF çocukların seslerini duyurabilmeleri için gençlik elçilerini öne çıkarıyor, sosyal medya kampanyaları ve forumlar düzenliyor. Ülkemizde de 2000 yılından bu yana her yıl T.C. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ve UNICEF iş birliğiyle gerçekleştirilen Ulusal Çocuk Forumu’nda çocuklar kendi görüşlerini ifade etme fırsatı yakalıyor. Çözüm önerileri sunabiliyor ve kendi çevrelerinde değişim başlatabiliyor.

 

Oyun, Eğitim, Güvenlik: Hepsi Birer Hak

Yaşama, korunma; sağlık bakımına, temiz içme suyuna ve sağlıklı beslenmeye, temiz ve güvenli bir ortama sahip olma gibi temel haklar her çocuk için vazgeçilmezdir. Oyun oynamak, dinlenmek, kültürel faaliyetlere katılmak, güvende hissetmek ve eğitim almak bir ayrıcalık değil, temel insan hakkıdır.

 

Dünyada milyonlarca çocuk yoksulluk, savaş ve göç gibi nedenlerle hâlâ bu haklara ulaşamıyor. Okula gidemiyor, sağlıklı beslenemiyor, temiz içme suyuna erişemiyor ve en önemlisi kendini güvende hissetmiyor.

 

UNICEF bu zorluklarla mücadele eden çocuklara ulaşmak için 190’dan fazla ülke ve bölgede eğitim projeleri, sağlık hizmetleri ve acil yardım programları yürütüyor. Her çocuğun doğduğu yerin şartlarından bağımsız olarak eşit hak ve özgürlüklerine kavuşması için tüm bu çalışmalar bir ilk adım niteliği taşır. 

 

Toplumsal, ekonomik ve coğrafi farklar çocukların hayatlarını derinden etkilerken temel haklarına erişimlerini de ciddi anlamda sınırlar. Örneğin dünyanın en yoksul ülkelerinden olan Haiti'de ekonomik zorluklar ve toplumsal problemler temel ihtiyaçlara erişimi güçleştirir. UNICEF’in raporuna göre Haiti'de yaklaşık 3,3 milyon çocuk insani desteğe ihtiyaç duyuyor. Yine Sudan'da yaşanan ekonomik ve siyasi sorunlar yaklaşık 24 milyon çocuğun sağlığını ve refahını olumsuz etkiliyor.

 

UNICEF bu eşitsizlikleri azaltmak için söz konusu coğrafyalara güvenli su ve aşı temin ediyor. Çocuklara yönelik psikososyal destek programları yürütüyor ve ailelerinden ayrı düşmüş çocuklar için koruma hizmetleri sağlıyor.

 

Bir Gün Değil, Her Gün Çocukların Günü Olmalı

Çocuk haklarını hatırlatmak ve bu hakların uygulanmasına yönelik farkındalık oluşturmak için önemli bir imkân sunan Dünya Çocuk Günü bir günle sınırlı kalmamalı. Her bir çocuğun temel haklarına kavuşabilmesi için yılın her günü sürdürülmesi gereken bir sorumluluk hâlini almalı.

 

Aileler, okullar ve kurumlar yıl boyunca çocukların haklarını gözeten küçük ama anlamlı adımlar atabilmek için şu önerileri uygulayabilir:

 

● Özellikle aile içerisinde çocuklarla birlikte karar alma kültürü oluşturmak,

● Çocukların duygu, düşünce ve fikirlerini daha kolay ifade edebilmelerini desteklemek için evde ve okulda duygu paylaşımına alan açmak,

● Gönüllülük veya bağış yoluyla UNICEF gibi kuruluşlara destek vermek.

Tüm bu adımlar çocukların sesinin yükselmesine ve duyulmasına yardımcı olur. Sesini duyurabilen bir çocuk özgüvenli ve mutlu yetişir.

Siz de Bir Çocuğun Sesi Olabilirsiniz

Bir çocuğun fikrini dinlemek ya da sadece ona alan açmak bile fark yaratır. Siz de çevrenizdeki bir çocuğu dinleyebilir, fikrini söylemesi için ona alan açabilir ve çevrenize çocuk haklarını anlatarak fark yaratabilirsiniz.

 

Unutmayın, “Her çocuğun sesi duyulduğunda dünya daha adil bir yer olur.” Ve siz isterseniz, UNICEF’e yapacağınız düzenli bağışlarla, birden fazla çocuğun kalbine dokunabilirsiniz.